28.9.09

Με αφορμή το ντιμπέιτ

Από τη μία η κούραση, από την άλλη η σαφής προτίμηση στο να διαβάζω κείμενα στο ίντερνετ, όταν βρίσκω χρόνο, παρά να γράφω, μαζί με τη μόνιμη αίσθηση ότι σχεδόν ποτέ δεν είμαι ευχαριστημένος με αυτά που ανεβάζω, τελικά το μπλογκ έπιασε αράχνες. Τέλος πάντων, μετά το τέλος του «ντιμπέιτ των έξι» είχα ξεκινήσει να γράφω ένα κείμενο και όπως συχνά συμβαίνει, κάπου μετά την πρώτη σελίδα κουράστηκα, μετάνιωσα και το απέρριψα. Τελικά, αποφάσισα να το χτενίσω λίγο (σεντόνι βγήκε τελικά) και να το ανεβάσω τώρα:

Είναι εντυπωσιακό να παρακολουθείς τον Καραμανλή να δηλώνει «όπως όλοι γνωρίζουν, σε θέματα διαφθοράς δε σηκώνω μύγα στο σπαθί μου» και να μην πέφτουν τα τσιμέντα στο στούντιο. Επιπλέον, κάτι που επαναλήφθηκε και σε πολλές πρόσφατες συνεντεύξεις του, όταν του ζητείται να κάνει αυτοκριτική για ενδεχόμενα λάθη της κυβέρνησης, ναι μεν κανείς δεν περιμένει να ακούσει δήλωση αποκήρυξης των πολιτικών του επιλογών, αλλά τουλάχιστον να ψελλίσει κάτι έστω για μία από τις πιο εξόφθαλμες περιπτώσεις διαφθοράς με καθαρά διαχειριστικούς όρους: π.χ. για τη συμπαιγνία με στελέχη παραχρηματιστηριακών εταιρειών που έπαιρναν μεγάλες προμήθειες τζογάροντας τα αποθεματικά των ασφαλιστικών ταμείων σε ομόλογα-φούσκες· για τους πανούργους μοναχούς-μεγαλοεπιχειρηματίες που πλούτισαν τη συλλογή τους από real estate με χαριστικές ρυθμίσεις, επωφελούμενοι από τις σχέσεις τους με στελέχη στα ανώτερα κλιμάκια του κρατικού μηχανισμού· για τον προκλητικό κυνισμό μαφιόζικης κοπής με τον οποίο προωθήθηκε η συγκάλυψη των ερευνών πάνω σε όλα τα σκάνδαλα (συμπεριλαμβανομένου και εκείνου που αφορούσε τον χρηματισμό των κυβερνητικών κομμάτων από μεγάλες εταιρείες) και την πρωτοφανή εκπαραθύρωση μη αρεστών εισαγγελέων και μελών ανεξάρτητων αρχών (π.χ. της προστασίας προσωπικών δεδομένων) που δε συναίνεσαν στις συγκεκριμένες επιλογές. Και αυτά να αποτελούν μόνο την κορυφή του παγόβουνου. Όχι, στο ερώτημα της αυτοκριτικής, η απάντηση του πρωθυπουργού είναι πάντοτε «μετανιώνω που οι μεταρρυθμίσεις δεν έγιναν όσο γρήγορα θα έπρεπε», θυμίζοντας τη γνωστή ματαιόδοξη ατάκα σε συνεντεύξεις επωνύμων «το μεγαλύτερο μου ελάττωμα είναι η ειλικρίνεια». Τέλος, το να διεξάγεις προεκλογική εκστρατεία με αιχμή το σύνθημα «πρέπει να πάρουμε τις δύσκολες αλλά αναγκαίες αποφάσεις», που μεταφράζεται σε «ψηφίστε με για να σας αλλάξω τον αδόξαστο» μοιάζει με πέταγμα λευκής πετσέτας, παραδοχή δηλαδή της επερχόμενης εκλογικής ήττας, θέση που ανάλογα με την πολιτική σκοπιά που το βλέπει κανείς μπορεί να θεωρηθεί είτε «ειλικρινής και τολμηρή στάση» είτε μετάλλιο νομιμοφροσύνης προς τους κυρίαρχους κύκλους για μελλοντική αξιοποίηση.

Ο Παπανδρέου ετοίμασε ένα γενικόλογο προεκλογικό πακέτο υποτιθέμενων υποσχέσεων και παροχών, με τόσο διφορούμενες διατυπώσεις, ώστε διαβάζοντας κάτω από τα συμφραζόμενα να μπορεί να υποψιαστεί κανείς τις πραγματικές προθέσεις. «Αυξήσεις πάνω από τον πληθωρισμό», που όμως βρίσκεται σε ιστορικό χαμηλό, υπόσχεση «αναθεώρησης» («θα τα ξαναδούμε») -όχι κατάργησης- των αποδεδειγμένα κοινωνικά διαλυτικών πολιτικών σε εργασιακά ζητήματα, δηλαδή συνέχισής τους. Κάτι σαν τηλεοπτική διαφήμιση τράπεζας που προβάλλει «το χαμηλότερο επιτόκιο της αγοράς» και την ίδια ώρα περνάει από κάτω κρόουλ με μεγάλη ταχύτητα και μικρά γράμματα «αφορά μόνο τον πρώτο χρόνο και δε συμπεριλαμβάνει τα α) β) γ) δ)...». Κι όλα αυτά βέβαια αφού προηγηθεί μια διετία -δηλ. τριετία, τετραετία και βλέπουμε- «σταθερότητας». Την ίδια ώρα αν επιστρέψει κανείς στην εποχή που το ΠΑΣΟΚ βρισκόταν σε σαφή τροχιά απόσυρσης μετά τη διαδοχή Σημίτη, όταν οι εκλογές του 2004 αντιμετωπίζονταν ως μια νομοτελειακή ήττα, θυμάται τον Γ. Παπανδρέου να προτάσσει ως νεωτερικές ιδέες μεταξύ άλλων τα ιδιωτικά πανεπιστήμια, τη δοκιμαστική ανασφάλιστη εργασία των νέων εργαζόμενων και την ανάγκη συνάντησης της σοσιαλδημοκρατίας με τις απόψεις του Στ. Μάνου και του Αν. Ανδριανόπουλου. Σήμερα τον βλέπουμε να χρησιμοποιεί με άνεση τον όρο «εργασιακός μεσαίωνας» και να καταγγέλλει την κυβέρνηση για πολιτικές που έχουν την αφετηρία τους στην εποχή που το ΠΑΣΟΚ βρισκόταν στην εξουσία και ο ίδιος ήταν υπουργός. Πέρα από την προφανή ανακολουθία, το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι ότι ενώ οι παλιότερες επιλογές και δηλώσεις του φαίνονταν αν μη τι άλλο ειλικρινείς, οι σημερινές μοιάζουν φυτευτές και εντυπωσιοθηρικές.

Οι ψηφοφόροι του ΚΚΕ γενικά επηρεάζονται πολύ λίγο από την προεκλογική ατμόσφαιρα. Έχουν καταλήξει στην επιλογή τους μέσα από διάφορες διαδρομές: εμπειρικά, μέσα από τη δράση και την εικόνα στο χώρο εργασίας τους· πηγαία, ως στρώματα μη προνομιούχων που θέλουν να εκφράσουν μια σαφή διαμαρτυρία απέναντι στο υπάρχον σύστημα άλλοτε περισσότερο και άλλοτε λιγότερο συνειδητά πολιτικοποιημένη· αλλά και ιστορικά, μέσω δεσμών οικογενειακής αλλά και ευρύτερης κοινωνικής παράδοσης. Ένα κόμμα με σαφή διαχωριστική γραμμή από το κυρίαρχο πολιτικό πλαίσιο, που κάνει λόγο για επαναστατική προοπτική και αμφισβητεί τους θεσμούς-ιερές αγελάδες του καπιταλισμού (ΝΑΤΟ, ΕΕ κτλ.), αλλά ταυτόχρονα με μια επιεικώς καχεκτική ιστορική αυτοκριτική, τόσο για τον «σοσιαλισμό που γνωρίσαμε», όσο και για τις δικές του πολιτικές επιλογές. Και λίγο πικρό χιούμορ με αφορμή ίσως τη χειρότερη στιγμή της Παπαρήγα στο ντιμπέιτ: αν κάποτε η εκφοβιστική προπαγανδιστική αποστροφή «θα έρθουν οι κομμουνιστές και θα σας πάρουν το σπίτι» έπιανε τόπο, σήμερα το ΚΚΕ δεν κινδυνεύει να παρεξηγηθεί, από τη στιγμή μάλιστα που επιλέγει να χαϊδεύει τα αυτιά των αυθαιρετούχων.

Ο Τσίπρας θεωρήθηκε καλύτερος του αναμενόμενου με βάση το ντιμπέιτ και είχε όντως ένα συγκροτημένο αριστερό λόγο, που έθιξε συγκεκριμένα κοινωνικά ζητήματα, έστω και χωρίς ιδιαίτερη πρωτοτυπία, αλλά και με αρκετά στρογγυλεμένες θέσεις σε ζητήματα που ο ΣΥΡΙΖΑ δέχτηκε πιέσεις το προηγούμενο διάστημα. Ενδεικτικά, στην τρομολαγνική ανακίνηση του «ζητήματος του πανεπιστημιακού ασύλου», θα περίμενε κανείς ότι ένα κόμμα με αναφορές στη ριζοσπαστική αριστερά, η οποία πρωταγωνίστησε επί ενάμιση χρόνο στις κινητοποιήσεις κατά της εφαρμογής των νέων εκπαιδευτικών νόμων, δε θα έθετε το ζήτημα στη βάση του «ψηφίστηκε ο νόμος της κας Γιαννάκου, αλλά δεν εφαρμόζεται» (!)

Οι Οικολόγοι-Πράσινοι δηλώνουν ότι με την παρουσία τους σκοπεύουν να επηρεάσουν προς την κατεύθυνση της υιοθέτησης οικολογικών πολιτικών μέτρων, επιδιώκοντας τη συμμετοχή τους στην ασκούμενη κυβερνητική πολιτική μέσα από μια προγραμματική σύγκλιση με κυβερνητικό σχηματισμό. Η πολιτική κριτική περί θεσιθηρίας είναι εύκολη, αλλά και άδικη, εξάλλου δεν πρόκειται για ζήτημα «κρυφής ατζέντας» ή εξαπάτησης των ψηφοφόρων τους. Ωστόσο με κεντρικό πολιτικό σύνθημα «ούτε αριστερά, ούτε δεξιά, μπροστά», τίθεται το ερώτημα αν η «μεταρρυθμιστική οικολογία» (σε αντίθεση με την ας πούμε «ριζοσπαστική») θεωρεί ότι η επιδιωκόμενη ανάσχεση της περιβαλλοντικής καταστροφής μπορεί να προχωρήσει χωρίς να θίξει καίρια σημεία του σημερινού κοινωνικού μοντέλου, που αναπαράγεται με όρους ανταγωνιστικότητας, διαρκούς ανάπτυξης και εμπορικής εκμετάλλευσης-«αξιοποίησης», όσο και τα ζητήματα των κοινωνικών σχέσεων που απορρέουν από αυτό.

Με την περίπτωση Καρατζαφέρη, όσο εξοργιστικό κι αν είναι να παρακολουθεί κανείς αυτό τον trash χυλό φανατικών εθνικιστών, υστερικών τηλεπλασιέ, ανερυθρίαστων ρατσιστών και τηλεοπτικών μαϊντανών να κερδίζει έδαφος, αν αναλογιστεί κανείς από τη μία την κρίση της παραδοσιακής δεξιάς κι από την άλλη τη διόγκωση και κυριαρχία του συγκεκριμένου «ρεύματος» στην τηλεοπτική καθημερινότητα τα τελευταία χρόνια, δεν είναι δύσκολο να την ερμηνεύσει. Εξάλλου, διαθέτει έναν πολιτικό αρχηγό που μοιάζει να μην πιστεύει στην ουσία τίποτα από όσα λέει, αλλά να έχει το ταλέντο να προσαρμόζει τη ρητορική του στο προφίλ του ακροατηρίου που θέλει να κερδίσει, κολακεύοντας τα πιο ταπεινά του ένστικτα, ακόμα κι όταν αυτό συνεπάγεται την αντικειμενική γελοιοποίηση του ίδιου. Εφαρμόζει εν ολίγοις απόλυτα τον χρυσό κανόνα που αποκόμισε από την πολύχρονη τηλεοπτική του εμπειρία: «αυτά θέλει το κοινό».

ΥΓ. Ένα πραγματικά εξαιρετικό κείμενο περί της σημερινής ακροδεξιάς, εδώ.

9 σχόλια:

silentcrossing είπε...

Δεν το είδα απευθείας το ντιμπέιτ, μόνο κάποια βίντεο διάσπαρτα από δω κι από κει. Διαβάζοντας όμως γι' αυτό, διαπίστωσα ότι η λέξη που επικρατεί συλλογικά είναι η "βαρεμάρα".

Πως τώρα να εμπιστευτείς αυτούς τος ανθρώπους που άλλα τους ρωτάς και άλλα απαντούν; Ούτε μία απάντηση δεν έδωσαν, μα ούτε μία, κι εδώ έρχεται το deja vu, αφού αυτό ήταν το αναμενώμενο, κάθε φορά τα ίδια.

Συμφωνώ λοιπόν σε όλα μαζί σου, συμπληρώνοντας ότι δεν τους αδικώ, κι αυτοί ό,τι τους λένε τα αφεντικά τους κάνουν. Έχω όμως την αίσθηση ότι όλοι είμαστε απαισιόδοξοι και κουρασμένοι. Άντε, να τελειώσουν κι αυτές οι εκλογές, κάτι διαδικαστικό είναι, το μπουρδέλο κι αν αλλάξει τσατσα θα παραμείνει μπουρδέλο.

Α, το μόνο προεκλογικό διασκεδαστικό τις τελευταίες μέρες ήταν η συμμετοχή του Άδωνη στην ραδιοφωνική ελληνοφρένεια (πιστεύω θα σου άρεσε, αλλά δεν βρίσκω το λινκ τώρα): ως συμπέρασμα του διαλόγου ήταν η προτροπή να μεταφράσει στα αρχαία τις προκηρύξεις της χρυσής αυγής, να τις μελοποιήσει η σύζυγος και να τις πουλήσει σε βιβλία ο αδερφός (ή κάτι τέτοιο τέλος πάντων)...

κούνελος είπε...

με το που το είδα είπα "ωχ σεντονάρα" αλλά έφυγε νεράκι. γαμάτο κείμενο. κ όπως σε όλα τα πολιτικά κείμενα ή ντιμπέιτ ή συνεντεύξεις κτλ, μετά μένει η απορία: κι εγώ πού να το ρίξω τώρα?

(όντως αραχνιάσατε κ είναι κρίμα, να μην ξανασυμβεί παρακαλώ!)

head charge είπε...

@Silentcrossing: Αυτό της ραδιοφωνικής Ελληνοφρένειας μου ακούγεται πολύ ενδιαφέρον! Έχω δει μόνο τη συνάντηση Τσολιά-Άδωνι σε βίντεο στο γιουτιούμπ. Κατά τα άλλα, δεν είναι και κανένα σοβαρό κριτήριο το ντιμπέιτ (σιγά τον «θεσμό»), αλλά τουλάχιστον σχηματίζεις μια εικόνα ως προς το τι να μην ψηφίσεις.

@κούνελος: Για το ξαράχνιασμα δεν μπορώ να δεσμευτώ, αλλά θα κάνω ό,τι μπορώ στο πλαίσιο των δυνατοτήτων μου (το ’χω το προεκλογικό, ε;) Τώρα για την απορία σου, follow your heart...

silentcrossing είπε...

"Τουλάχιστον σχηματίζεις μια εικόνα ως προς το τι να μην ψηφίσεις"!!! Δεν θα μπορούσα να συμφωνήσω περισσότερο.

Σαν να έχει σταματήσει ο χρόνος είναι αυτά τα ντιμπέιτ της κακιάς ώρας. Είτε έχουμε 1985, είτε 1991 είτε 2009, ακριβώς τις ίδιες αρλούμπες ακούμε.

Αν τώρα κάποιος με όρεξη και χρόνο έψαχνε προεκλογικές ομιλίες της δεκαετίας του 80' ίσως έβρισκε αυτούσια τα κείμενα που διαβάζονται σήμερα. Να ένα πρότζεκτ που θα είχε ενδιαφέρον...

head charge είπε...

Μια γενική απογοήτευση είναι δικαιολογημένη, ειδικά με την αίσθηση ότι οι εκλογικές εξελίξεις είναι σε ένα βαθμό προαποφασισμένες. Από την άλλη το «όλοι ίδιοι είναι» είναι ένας αρκετά απολίτικος αφορισμός. Όχι τίποτα άλλο, αλλά την Κυριακή θα είμαι γραμματέας σε εκλογικό τμήμα στο Κολωνάκι και φαντάζομαι από τώρα τις Καρατζαφερόγριες να έρχονται κατά κύματα, ένας λόγος παραπάνω για να πάει κανείς να ψηφίσει! Εγώ πάντως στην καταμέτρηση, μια ψιλοανακούφιση την αισθάνομαι κάθε φορά που ανοίγω φακέλους με αριστερά ψηφοδέλτια (κοινοβουλευτικών αλλά και μικρότερων κομμάτων).

Elva είπε...

Τωρα,...μετεκλογικα και νηφαλια, οσο γινεται, για πες μας πως αισθανεσαι αγαπητε HC?
Τελικα πολλες οι..Καρατζαφερόγριες
στις εκλογες; ;(

Χαιρετισμους απο Στοκχολμη :)

χαρη είπε...

...κι έτσι μάθαμε και τι δουλειά κάνεις χέντ ! (και πού οφείλεται το αράχνιασμα ! )

αλήθεια, συμφωνώ με την παραπάνω απορία : ήταν πολλές οι καρατζαφερόγριες; (ξέρεις, κάποτε ψήφιζα εκεί - να προσωπικά δεδομένα κι από μένα, για να ... επέλθη ισορροπία)

παρεμπ. να σ' ευχαριστήσω για το λινκ, πήγα και θα ξαναπάω

φιλιά :)

head charge είπε...

Γεια σου Έλβα! Τελικά νορμάλ ήταν στο Κολωνάκι, στην καταμέτρηση βρήκαμε σχετικά λίγο Καρατζαφέρη (4,5%), μικρή πτώση της ΝΔ (δηλ. 42% αντί για 50+% που παίρνει συνήθως) και στην Αριστερά -καθόλου απρόβλεπτο- πρωτοκαθεδρία του ΣΥΝ/ΣΥΡΙΖΑ: 14,5% έναντι 3% του ΚΚΕ... Μας ήρθαν και «επώνυμοι», υπήρξαν και δυο-τρεις αστείες φάσεις (όπως με τον παππού που μπερδεύτηκε και πέταξε τον φάκελο με την ψήφο στα σκουπίδια και ήρθε να βάλει τα υπόλοιπα ψηφοδέλτια στην κάλπη), όχι όμως αρκετές για ξεχωριστό ποστ.

Χάρη, πιστεύω σε κάλυψα ως ένα βαθμό με τα παραπάνω, τελικά ήταν περισσότερες οι τσιπρόγριες! Βασικά, ο αδερφός μου είναι δικηγόρος, κληρώθηκε και τις δύο φορές δικαστικός αντιπρόσωπος και με διόρισε γραμματέα. Για να σου αποκαλύψω κι εγώ ένα προσωπικό δεδομένο, δεν έχω πάει ακόμη φαντάρος (και δε βιάζομαι, να σου πω την αλήθεια), αυτό το διάστημα είμαι μπλεγμένος σε μαθήματα και εξεταστικές. Α, επίσης να ξεκαθαρίσω ότι μένω Κυψέλη κι όχι Κολωνάκι!

χαρη είπε...

καλή επιτυχία σε όλα head

(τα έχω αφήσει πίσω μου (με αφάνταστη ανακούφιση) όλ' αυτά που λες (εκτός απ' τό στρατιωτικό...) αλλά τα θυμάμαι (και χωρίς να λυπάμαι!) - δεν λυπάμαι ούτε για την παλιά μου γειτονιά - που κάποτε ήτανε και ωραία...)
:)